ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Θεσσαλονίκη, 04-2-2010.
Μετά τη δημοσιοποίηση της απόφασης της Γενικής Συνέλευσης της Κοινωνικής Αλληλεγγύης περί αναστολής λειτουργίας του Κέντρου Υποδοχής Προσφύγων και Αιτούντων Άσυλο Θεσσαλονίκης, γίναμε μάρτυρες μιας συντονισμένης προσπάθειας στήριξης της ανωτέρω δομής φιλοξενίας για τη συνέχιση της λειτουργίας της, η οποία ξεκίνησε έπειτα από πρωτοβουλία μελών της Αντιρατσιστικής Πρωτοβουλίας, και την οποία χαιρετίσαμε από την πρώτη στιγμή. Θα ήταν δε ευχής έργο εάν παρόμοιες πρωτοβουλίες στήριξης είχαν αναπτυχθεί κατά τη διάρκεια των προηγούμενων ετών, ούτως ώστε να υπάρχει ουσιαστική συνεργασία ανάμεσα στις οργανώσεις που αναπτύσσουν ανθρωπιστικό έργο και ενδιαφέρονται έμπρακτα για τη στήριξη των ευπαθών πληθυσμιακών ομάδων.
Ωστόσο οφείλουμε να πάρουμε θέση σχετικά με όσα δημοσιεύτηκαν τις τελευταίες ημέρες στον ημερήσιο τύπο της χώρας και τα οποία βασίζονται σε δηλώσεις που έγιναν από μέλη της Αντιρατσιστικής Πρωτοβουλίας αναφορικά με την κατάσταση στο Κέντρο Υποδοχής Προσφύγων και Αιτούντων Άσυλο Θεσσαλονίκης κατά τη διάρκεια των προηγούμενων ετών. Τα μέλη της Πρωτοβουλίας κάνουν αβίαστα λόγο για « κακοδιοίκηση, οικονομική αδιαφάνεια, κακοδιαχείριση, τεράστιες ελλείψεις πόρων και υποδομών, αρνητική αντιμετώπιση των ενοίκων προσφύγων ». Προκαλεί δε κατάπληξη το γεγονός ότι οι παραπάνω απόψεις υιοθετήθηκαν στη συνέχεια και από δημοσιογράφους της πόλης μας. Φαίνεται ότι η Αντιρατσιστική Πρωτοβουλία είναι σε θέση να γνωρίζει καλύτερα πράγματα και καταστάσεις από εμάς τους ίδιους .
Η αλήθεια ωστόσο είναι εντελώς διαφορετική. Πολλές φορές στο παρελθόν κατηγορηθήκαμε αδίκως και κακόβουλα για οικονομική αδιαφάνεια και κακοδιαχείριση, πραγματοποιήθηκαν δε πολλοί σχετικοί έλεγχοι, όχι μόνο από εθνικούς αλλά και από ευρωπαϊκούς ελεγκτικούς μηχανισμούς. Ουδέποτε προέκυψε το παραμικρό στοιχείο που να επιβεβαιώνει τους ανωτέρω ισχυρισμούς. Αντιθέτως, έχουμε δεχθεί σε πολλές περιπτώσεις συγχαρητήρια για το έργο που επιτελούμε παρά την ελλιπή χρηματοδότηση από την πλευρά της πολιτείας όλα αυτά τα χρόνια, και η οποία δυσχεραίνει ιδιαίτερα την εύρυθμη λειτουργία του Κέντρου. Αναφορικά δε με τους ισχυρισμούς περί κακοδιοίκησης, θεωρούμε απαράδεκτο να υπονομεύεται ευθέως το έργο του Διοικητικού Συμβουλίου, τα μέλη του οποίου είχαν ανέκαθεν ως πρώτιστο μέλημα την βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης των φιλοξενουμένων προσφύγων, αιτούντων άσυλο και ασυνόδευτων ανηλίκων. Οι ίδιοι άνθρωποι είναι πάνω και πέρα απ΄όλα εθελοντές που αγαπούν αυτό που κάνουν, και το κάνουν ανιδιοτελώς όλα αυτά τα χρόνια. Δεχόμαστε την καλόβουλη κριτική από όπου και αν προέρχεται, αρνούμαστε ωστόσο κατηγορηματικά την προσπάθεια ισοπέδωσης της δουλειάς που έχει γίνει όλα αυτά τα χρόνια στο Κέντρο Υποδοχής Προσφύγων και Αιτούντων Άσυλο Θεσσαλονίκης. Και επειδή εμείς συνηθίζουμε να μιλάμε με έργα, μια σύντομη αναφορά σε αυτό αρκεί για να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα.
Ειδικότερα, από το έτος 2000 μέχρι σήμερα στο Κέντρο Υποδοχής Προσφύγων και Αιτούντων Άσυλο έχουν φιλοξενηθεί περισσότεροι από 1.300 άνθρωποι από τις πλέον ταραγμένες περιοχές του πλανήτη (Σομαλία, Ιράκ, Ιράν, Αφγανιστάν, Παλαιστίνη, Αιθιοπία, Ερυθραία, Ακτή Ελεφαντοστού, Σιέρρα Λεόνε, Νιγηρία, κ.α.). Στις εγκαταστάσεις του φιλοξενήθηκαν άνθρωποι που αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις χώρες καταγωγής τους, ξενιτεύτηκαν, ταξίδεψαν κάτω από άθλιες συνθήκες και εισήλθαν στη χώρα μας προκειμένου να ζητήσουν διεθνή προστασία. Για όλους αυτούς τους ανθρώπους, το Κέντρο αποτέλεσε όλα αυτά τα χρόνια ένα ασφαλές καταφύγιο στο οποίο μπορούσαν να διαμείνουν και να σιτίζονται, και το οποίο κάλυπτε σε καθημερινή βάση και όλες τις ημέρες του χρόνου τις βασικές τους ανάγκες.. Παράλληλα το Κέντρο στελεχώθηκε από πλήθος νέων ανθρώπων – εξειδικευμένων επιστημόνων οι οποίοι συνέδραμαν από την πρώτη στιγμή το έργο μας, προσφέροντας πολύτιμες υπηρεσίες σε όλους ανεξαιρέτως τους φιλοξενουμένους του Κέντρου (ψυχοκοινωνική στήριξη, ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, νομική στήριξη).
Σε όλους ανεξαιρέτως τους πρόσφυγες και αιτούντες άσυλο που παραπέμφθηκαν για φιλοξενία στην παραπάνω δομή πραγματοποιήθηκαν εξατομικευμένες συνεδρίες υποδοχής από μέλη της κοινωνικής υπηρεσίας. Σε περιπτώσεις φιλοξενουμένων που υπήρξαν θύματα βασανιστηρίων, υπήρξε συνεργασία του ψυχολόγου με το Κέντρο Αποκατάστασης Θυμάτων Βασανιστηρίων καθώς και με ιατροδικαστές της Θεσσαλονίκης. Σε πολλές περιπτώσεις υπήρξαν συνοδείες από τον ψυχολόγο προς το Κέντρο Ψυχικής Υγιεινής Θεσσαλονίκης για την παροχή ψυχιατρικής στήριξης σε ανθρώπους που την είχαν πραγματικά ανάγκη. Όλοι όσοι διέμειναν μέχρι σήμερα στο Κέντρο υπεβλήθηκαν σε ιατρικές εξετάσεις σε δημόσια νοσοκομεία της πόλης, πολλοί δε εξ αυτών συνοδεύονταν από τον ιατρό του Κέντρου προκειμένου να εξυπηρετηθούν κατά προτεραιότητα. Σε περιπτώσεις ασθενειών ή ανάγκης νοσηλείας φιλοξενουμένων, υπήρξε άμεση αντίδραση του ιατρού για την κατά προτεραιότητα νοσηλεία των συγκεκριμένων ανθρώπων σε δημόσια νοσοκομεία. Πρόσφατα δε υπήρξε παρέμβαση προς το Υπουργείο Υγείας για τη χορήγηση εμβολίων κατά της ηπατίτιδας Α και κατά του ιού Η1Ν1,ώστε να εμβολιαστούν εγκαίρως όλοι οι διαμένοντες του Κέντρου κατά προτεραιότητα.
Πλούσιο σε προσφορά είναι και το έργο της νομικής μας υπηρεσίας. Σε πέντε (5) τουλάχιστον περιπτώσεις φιλοξενουμένων χορηγήθηκε πολιτικό άσυλο, έπειτα από προσωπική ενασχόληση των μελών της νομικής υπηρεσίας, και αφού προηγήθηκε συνοδεία δικηγόρου ενώπιον της αρμόδιας γνωμοδοτικής επιτροπής ασύλου. Σε δέκα περίπου περιπτώσεις χορηγήθηκε το ειδικό ανθρωπιστικό καθεστώς (πλέον καθεστώς επικουρικής προστασίας). Προωθήθηκε η διαδικασία οικογενειακής επανένωσης μελών οικογένειας αναγνωρισμένου πρόσφυγα, η οποία ολοκληρώθηκε επιτυχώς. Η συγκεκριμένη πολυμελής οικογένεια διαμένει σήμερα στην Ολλανδία. Σε καθημερινή σχεδόν βάση μέλος της νομικής υπηρεσίας συνοδεύει τους φιλοξενουμένους στο Τμήμα Ασύλου της Διεύθυνσης Αλλοδαπών Θεσσαλονίκης για την υποβολή αιτήματος χορήγησης ασύλου. Σε όλες τις περιπτώσεις απορριπτικών αποφάσεων σε πρώτο βαθμό, συνεργαζόμενος δικηγόρος συνέταξε ενδικοφανείς προσφυγές αφού προηγήθηκαν συνεντεύξεις σε εξατομικευμένη βάση. Αιτήματα επίσπευσης της διαδικασίας εξέτασης των αιτημάτων ασύλου έχουν υποβληθεί από τη νομική υπηρεσία του Κέντρου προς το Αρχηγείο της Ελληνικής Αστυνομίας. Συνεργαζόμενος δικηγόρος συμμετείχε σε ομάδες εργασίες σε εθνικό επίπεδο, ημερίδες, συναντήσεις με εκπροσώπους άλλων ΜΚΟ για την προώθηση των θεμάτων των προσφύγων και αιτούντων άσυλο, καθώς επίσης και των ασυνόδευτων ανηλίκων. Έπειτα από παρέμβαση της νομικής μας υπηρεσίας, το Υπουργείο Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας προχώρησε στην έκδοση εγκυκλίου για την αρχική χορήγηση και ανανέωση της άδειας εργασίας για τους αιτούντες άσυλο και τους πρόσφυγες (25137/819/06-08-2009).
Τα παραπάνω αποτελούν απλώς μια συνοπτική περιγραφή του έργου που έχουμε επιτελέσει όλα αυτά τα χρόνια προς όφελος των φιλοξενουμένων του Κέντρου Υποδοχής Προσφύγων και Αιτούντων Άσυλο Θεσσαλονίκης. Εκτός από τις υπηρεσίες στήριξης, οι εργαζόμενοι και οι εθελοντές μας, σε συνεργασία με τους φιλοξενούμενους, οργάνωσαν πολλές εκδηλώσεις κοινωνικού περιεχόμενου (διαπολιτισμική κουζίνα, εκδηλώσεις για την παγκόσμια ημέρα προσφύγων, μουσικές εκδηλώσεις, εργαστήρια κεραμικής, κ.α.) προβάλλοντας έτσι το στοιχείο της διαπολιτισμικότητας στην τοπική κοινωνία. Αισθανόμαστε υπερήφανοι για το έργο μας, το οποίο άλλωστε αναγνωρίζεται όχι μόνο σε τοπικό και εθνικό επίπεδο, αλλά και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Από το 2007-2008 κάποιες από τις δράσεις του Κέντρου μας προβλήθηκαν ως καλές πρακτικές ενσωμάτωσης μεταναστών και προσφύγων σε επίπεδο Περιφερειών της Ε.Ε.(Πρόγραμμα « Routes »). Με τη συνδρομή μας και την τεχνογνωσία μας ολοκληρώθηκε επιτυχώς η υλοποίηση του ανωτέρω σχεδίου από επίσημο φορέα του Δήμου Πέλλας.
Αναφορικά δε με τους ισχυρισμούς περί αρνητικής αντιμετώπισης των ενοίκων από την πλευρά μας, είναι πραγματικά λυπηρό να εκφράζονται τέτοιες απόψεις από μέλη οργανώσεων που δραστηριοποιούνται σε θέματα προστασίας μεταναστών και προσφύγων, μιας και οι ίδιοι είναι σε θέση να γνωρίζουν τα προβλήματα που ανακύπτουν σε καθημερινή βάση και τις δυσκολίες διαχείρισης όλων των περιπτώσεων. Θα πρέπει δε να τονιστεί ότι το Κέντρο Υποδοχής Προσφύγων και Αιτούντων Άσυλο Θεσσαλονίκης αποτελεί τη μοναδική δομή φιλοξενίας προσφύγων στη Βόρεια Ελλάδα η οποία φιλοξενεί καθημερινά κατά μέσο όρο περισσότερους από 60 ανθρώπους, σε ένα κτήριο που ομολογουμένως δεν διαθέτει τις απαραίτητες υποδομές για την άνετη διαμονή τους. Τα προβλήματα αυτά είναι ευρέως γνωστά τόσο στην αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείο Υγείας, όσο και στις τοπικές αρχές (Δήμος και Νομαρχία Θεσσαλονίκης) εδώ και πολλά χρόνια, και τους έχουμε ενημερώσει επανειλημμένως αναφορικά με τα προβλήματα και τις ανάγκες του Κέντρου. Θα πρέπει να καταστεί σαφές ότι η εν λόγω δομή ουδέποτε χρηματοδοτήθηκε μέχρι σήμερα για την κάλυψη των λειτουργικών της δαπανών (σίτιση φιλοξενουμένων, μισθώματα, λογαριασμοί κοινής ωφέλειας) από την επίσημη πολιτεία.
Σε μια δομή ωστόσο που έχουν φιλοξενηθεί αποδεδειγμένα περισσότεροι από 1.300 άνθρωποι τα τελευταία δέκα χρόνια, είναι εύλογο ότι θα υπάρξουν κάποιες ελάχιστες περιπτώσεις φιλοξενουμένων που θεωρούν ότι δεν έτυχαν καλής αντιμετώπισης. Μακάρι να είχαμε τη δυνατότητα να προσφέρουμε όλα όσα οι ίδιοι οι πρόσφυγες μας ζητούν, αλλά οι πόροι μας ήταν ανέκαθεν εξαιρετικά περιορισμένοι και προσπαθούσαμε να κάνουμε ότι καλύτερο μπορούσαμε για τους διαμένοντες. Πιστεύουμε ωστόσο ότι η συντριπτική πλειοψηφία των φιλοξενουμένων μόνο θετικές εντυπώσεις έχει αποκομίσει από το Κέντρο Υποδοχής Προσφύγων. Αυτή άλλωστε είναι η μεγαλύτερη ηθική μας ικανοποίηση, το χαμόγελο στο πρόσωπο των ανθρώπων που διέμειναν παλιότερα στο Κέντρο και σήμερα αποτελούν ζωντανό κομμάτι της τοπικής κοινωνίας. Εμείς μπορούμε να απαντήσουμε με τις εκατοντάδες ανθρώπων που διέμειναν στις εγκαταστάσεις του Κέντρου όλα αυτά τα χρόνια και που είναι πρόθυμοι να μιλήσουν με τα καλύτερα λόγια γι΄ αυτό.
Μας προκαλεί επίσης κατάπληξη η εν γένει στάση της Αντιδημαρχίας Κοινωνικής Πολιτικής του Δήμου Θεσσαλονίκης,. H Αντιδημαρχία η ίδια αποφάσισε να μας κοινοποιήσει στις 07.12.2009 εξώδικη δήλωση(!) με την οποία μας δήλωσε μονομερώς τη διακοπή της συνεργασίας της αρμόδιας Αντιδημαρχίας, έπειτα από 10 χρόνια συνεχούς στήριξης και χορηγίας τροφίμων για τους φιλοξενούμενους του Κέντρου. Αντιδράσαμε με την αποστολή της από 08.12.2009 επιστολής με την οποία ζητήσαμε ένα αντίγραφο της απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου, για να διαπιστώσουμε για ποιο λόγο αποφασίστηκε η διακοπή της χορήγησης τροφίμων στους φιλοξενούμενους πρόσφυγες και αιτούντες άσυλο. Μέχρι σήμερα δεν έχουμε λάβει καμία απάντηση στο ως άνω αίτημά μας. Μετά τη δυναμική κινητοποίηση των μελών της Αντιρατσιστικής Πρωτοβουλίας που έλαβε χώρα τις τελευταίες ημέρες, η Αντιδημαρχία Κοινωνικής Πολιτικής επέλεξε να μας αποστείλει ένα δελτίο τύπου δύο παραγράφων στο οποίο τονίζεται χαρακτηριστικά ότι « η Αντιδημαρχία Κοινωνικής Πολιτικής συνεχίζει (!!!) τη στήριξη των προσφύγων της Στέγης Προσφύγων με τη χορήγηση συσσιτίου και πετρελαίου θέρμανσης, παρά τη διακοπή της σχετικής σύμβασης ». Το ίδιο δελτίο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα « Αγγελιοφόρος » στις 03.02.2010. Ρωτάμε ευθέως τον κ. Αντιδήμαρχο για ποια διακοπή της σύμβασης κάνετε λόγο, όταν φέρατε τη Διοίκηση του Κέντρου προ τετελεσμένων γεγονότων στις 07.12.2009 ; Ποιος ήταν ο πραγματικός λόγος για τον οποίο μας δηλώσατε με εξώδικη δήλωση και εντελώς ξαφνικά τη διακοπή της συνεργασίας σας με το Κέντρο έπειτα από δέκα (10) χρόνια ; Γιατί δεν έχουμε λάβει καμία απολύτως απάντηση στο αίτημά μας για χορήγηση αντιγράφου της απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου; Γιατί ενώ αρχικά γυρίσατε την πλάτη στο Κέντρο Υποδοχής Προσφύγων, μετά την προβολή της τηλεοπτικής εκπομπής « Ζούγκλα » στις 15.10.2009 και την εμφάνισή σας σε αυτήν, σήμερα αποφασίσατε να αλλάξετε στάση, προφανώς υπό το βάρος της πίεσης που ασκεί η Αντιρατσιστική Πρωτοβουλία στο Δήμο Θεσσαλονίκης;
Αγαπητοί συμπολίτες, η Κοινωνική Αλληλεγγύη πρωτοστάτησε όλα αυτά τα χρόνια στη δημιουργία μιας δομής φιλοξενίας Προσφύγων και Αιτούντων Άσυλο Θεσσαλονίκης, μοναδικής όχι μόνο για τα δεδομένα της πόλης μας, αλλά για ολόκληρη την Βόρεια Ελλάδα. Είμαστε οι πρώτοι που επιθυμούμε να συνεχίσουμε τη λειτουργία της ως άνω δομής, εφόσον υπάρξουν οι κατάλληλες προϋποθέσεις στήριξης από την επίσημη πολιτεία. Με απόφαση άλλωστε του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης αποφασίστηκε η παράταση της λειτουργίας του μέχρι τις 28.02.2010. Μέχρι τότε το Κέντρο θα λειτουργεί κανονικά υπό την εποπτεία της Κοινωνικής Αλληλεγγύης.
Θα πρέπει τέλος να τονιστεί ιδιαίτερα ότι τις τελευταίες ημέρες εμφανίστηκαν κάποιοι αυτόκλητοι καλοθελητές οι οποίοι εκδήλωσαν την επιθυμία να αναλάβουν-καταλάβουν το Κέντρο, υποκαθιστώντας τη Διοίκηση και ελέγχοντας τον ξενώνα, σύμφωνα με τη σημερινή δήλωση του εκπροσώπου της Αντιρατσιστικής Πρωτοβουλίας κ. Νίκου Νικήσιανη σε εφημερίδα της πόλης μας. Δηλώνουμε προς πάσα κατεύθυνση ότι δεν συντρέχει κανένας απολύτως λόγος υποκατάστασης της Διοίκησης του Κέντρου μέχρι τις 28.02.2010. Το Διοικητικό Συμβούλιο της Κοινωνικής Αλληλεγγύης, σε συνεργασία με το αρμόδιο Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, θα αποφανθούν από κοινού για τις περαιτέρω ενέργειες που θα λάβουν χώρα στο προσεχές μέλλον, με γνώμονα πάντοτε το συμφέρον των προσφύγων και των αιτούντων άσυλο.
Προσβλέπουμε στη συνεργασία σας, εάν και εφόσον επιθυμείτε πραγματικά να συνδράμετε το έργο μας.
Με εκτίμηση,
Το διοικητικό συμβούλιο
Κέντρου Υποδοχής Προσφύγων Θεσσαλονίκης